Jachowicz Władysław

Władysław Jachowicz „Konar” (ur. 2 marca 1907 w Tykadłowie, zm. 17 października 1973 w Zduńskiej Woli) – polski żołnierz, kapitan piechoty Wojska Polskiego.

 

 

Urodził się w Tykadłowie w powiecie kaliskim, jako syn organisty Tomasza Jachowicza i Wiktorii zd. Graczykowskiej. Jego ojciec organista w poszukiwaniu pracy przeniósł się z całą rodziną do Marzenina pod Zduńską Wolą i pracował w tamtejszej parafii pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.

Uczęszczał do gimnazjum w Zduńskiej Woli, po ukończeniu której i otrzymaniu świadectwa dojrzałości w 1926 roku. Za namową ojca rozpoczął naukę w Wyższym Seminarium Duchownym we Włocławku. Zaprzyjaźnił się tam z Józefem Balcerczykiem późniejszym pułkownikiem kapelanem Armii Krajowej.

 

 

W 1930 roku porzucił Seminarium i rozpoczął roczny kurs unitarny w batalionie szkolnym podchorążych piechoty w Ostrowi Mazowieckiej, a w 1931 roku naukę w Szkole Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej. Szkołę ukończył w 1933 roku promowany w dniu 15 sierpnia do stopnia ppor. piechoty służby stałej i przydziałem do 31 pułku Strzelców Kaniowskich w Sieradzu jako dowódca plutonu ckm.. W 1936 roku został awansowany do stopnia porucznika.

 

 

W 1938 roku wstąpił w związek małżeński z Marianną Leszówną. Ślubu wśród szpaleru szabel utworzonych przez kolegów z garnizonu sieradzkiego, udzielił przyjaciel z seminarium ksiądz Józef Balcerczyk, późniejszy proboszcz zduńskowolskiej parafii pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i kapelan partyzancki na kielecczyźnie.

W przeddzień wybuchu kampanii wrześniowej, dostał rozkaz opuszczenia macierzystej jednostki i stawienia się w charakterze oficera operacyjnego w sztabie generała Wiktora Thomee, dowódcy Grupy Operacyjnej „Piotrków”. Wojnę Obronną zakończył broniąc Twierdzy Modlin. Pełnił tam funkcję oficera operacyjnego w sztabie Obrony Twierdzy dowodzonej przez generała Wiktora Thomee, który w rozkazie po kapitulacji pisał: “…Panom oficerom operacyjnym kapitanowi Kwentisowi oraz porucznikowi Władysławowi Jachowiczowi dziękuję za ofiarną współpracę…”

 

 

Uniknął niewoli hitlerowskiej i w mundurze oraz z szablą wrócił do Zduńskiej Woli. Jednak już w 1940 roku wyjechał do Warszawy i tam nawiązał kontakt z Polską Organizacją Zbrojną (POZ) gdzie wstąpił w jej szeregi i przyjął pseudonim „KONAR”. W 1942 roku pod fałszywym nazwiskiem, jako “Antoni Krępski” współorganizował formowanie zgrupowania im. „Chrobrego”, jako oficer do zadań specjalnych. We wrześniu 1942 roku Polska Organizacja Zbrojna została scalona z Armią Krajową i weszła w skład Obwodu Śródmiejskiego Armii Krajowej jako Zgrupowanie XI, pełnił tam funkcję oficera w sztabie batalionu do momentu wybuchu powstania warszawskiego.

1 sierpnia 1944 roku wybucha powstanie, Władysław Jachowicz przez okres walk na Woli, dowodził 4 kompanią baonu „Chrobry”. Po przejściu batalionu do Starego Miasta „Konar”  dowodził obroną Pałacu Mostowskich, Arsenału i pasażu Simonsa . Arsenał był wtedy jedną z kluczowych redut Starego Miasta, nazywaną przez cały okres walk na Starówce „redutą Konara”.

 


Nieznana dotąd fotografia braci Jachowiczów (Władysław drugi z lewej strony).
Zdjęcie wykonane w 1937 roku w okresie świąt Bożego Narodzenia w Zduńskiej Woli.

 

14 sierpnia 1944 roku otrzymał Krzyż Orderu Virtutti Militari i Krzyż Walecznych. 24 sierpnia 1944 roku Władysław Jachowicz ps. „Konar” dostał awans do stopnia kapitana i objął dowództwo batalionu „Chrobry I”. 31 sierpnia około godziny 9.00 na stanowiska baonu nadleciały Junkersy 87 i w kilku falach zrzucały bomby burzące na pasaż Simonsa. Sześciopiętrowy, najbardziej solidny budynek przedwojennej Warszawy został całkowicie zburzony. Straty w zabitych i rannych były olbrzymie.

Według oceny uczestników tamtych wydarzeń łączne sięgnęły ponad 300 zabitych żołnierzy i cywilów. 1 września 1944 roku „Konar” i pozostali przy życiu żołnierze zdziesiątkowanego batalionu przeszli kanałami do Śródmieścia. Tam batalion zajął stanowiska bojowe na ul. Brackiej przy Alejach Jerozolimskich oraz bronił barykad przy ulicach Chmielnej, Widok i Marszałkowskiej utrzymując te pozycje do końca Powstania.

 


Władysław Jachowicz "Konar" z bratankiem Stanisławem Zieleźnickim, Rzym 1946

 

Po upadku powstania “Konar” został osadzony w oflagu II C Woldenbergu, po wyzwoleniu którego zgłosił swój akces do Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie i otrzymał przydział do 2 Warszawskiej Dywizji Pancernej II Korpusu Polskiego generała Władysława Andersa.

Do Zduńskiej Woli Władysław Jachowicz powrócił latem 1946 roku. Podjął pracę w Państwowej Centrali Handlowej, a następnie w Wojewódzkim Przedsiębiorstwie Handlu Wewnętrznego na stanowisku głównego księgowego. W 1949 roku został wybrany Naczelnikiem Ochotniczej Straży Pożarnej w Zduńskiej Woli, którym pozostał do 1966 roku, a społecznie w OSP pracował do marca 1973 roku. Przez cały ten czas regularnie „odwiedzany” przez oficera z Urzędu Bezpieczeństwa.

Kapitan Władysław Jachowicz pseudonim “Konar” po ciężkiej chorobie zmarł 17 października 1973 roku w Zduńskiej Woli i został pochowany na miejscowym cmentarzu.

Awanse

  • podporucznik – 1933
  • porucznik – 1936
  • kapitan – 1944

Odznaczenia

  • Krzyż Walecznych (1944)
  • Order Virtuti Militari V kl. (18 sierpnia 1944)
  • Medal Wojska
  • Krzyż Armii Krajowej (1970)